کتاب "نفت ایران" نوشته لارنس پل الول ساتن، ایرانشناس انگلیسی، استاد دانشگاه ادینبورگ و دانشآموختهٔ تاریخ ایران است.
۱
تاریخ انتشارپنجشنبه ۳۰ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۱:۱۶
کد مطلب : ۱۷۶۶۷۷
کتابخانه ما
نفت ایران به روایت یک ایرانشناس انگلیسی
دسترسی نویسنده به اسناد شرکت نفت انگلیس و ایران بهعنوان عضو ارشد این شرکت و کارمند برجسته سفارت بریتانیا در ایران و همچنین آشنایی کامل او به زبان فارسی، این کتاب را به منبعی مهم در حوزه نفت ایران در دوران ملی شدن نفت تبدیل کرده است؛ بهویژه از این جهت که تنها دو سال پس از کودتای ۲۸ مرداد ۳۲ نوشته شده بود. گفته شده است که انتشار این کتاب در آن سالها، ضربهٔ شدیدی به سیاستگذاران شرکت نفت و طرفداران آنها در وزارت خارجهٔ بریتانیا وارد کرد؛ ازاینرو نسخههای این کتاب در سال ۱۹۵۵ میلادی جمعآوری شد و جز جلدهایی معدود در کتابخانههای مهم، نسخهٔ دیگری از آن باقی نماند. نویسندهٔ این کتاب کوشیده است تا داستان رابطهٔ شرکت نفت انگلیس و ایران را از یکسو و رابطهٔ دولت و مردم ایران را از سوی دیگر تعقیب کند. این کتاب درصدد بیان تاریخ نفت در ایران نیست و توجهی به دستاوردهای تکنیکی شرکت نفت ندارد؛ بلکه بر این باور است که در دیدگاه روابط بینالملل خطاهای بسیاری وجود دارد و تنشهای گستردهٔ جهان و اغتشاشات موجود از این واقعیت ناشی میشود.
گفته شده است که مشکل نفت ایران بهلحاظ عظمت، چیزی بیشتر از ریگی که در دریای طوفانی و متلاطم جهان امروز افتاده شده باشد نیست، اما از جهات دیگر، اختلافات و مناسباتی را بهصورت بنیادی آشکار کرده است. با بررسی حوادث و گرایشهایی که منجر به بروز این مشکل شدهاند، ممکن است بتوان به رمز برقراری روابط رضایتبخش بین مردم جهان پی برد. داستان شرکت نفت انگلیس و ایران داستان اندوهباری توصیف شده است؛ حادثهای تاریخی و آموزنده که درسی است در این زمینه که چگونه بایستی از اِعمال رفتاری معین با مردم سرزمینهای دیگر که دارای سوابق متفاوت و فرهنگهای گوناگون هستند، خودداری و دوری کرد. این، درس بزرگی است برای آنهایی که اعتقاد دارند تمام ملتها بهلحاظ اصولیْ یکسان هستند و آنچه در «برمینگهام» یا «شیکاگو» سازگار است، در «تهران» یا «دهلی» هم باید به کار رود.
فایل پیدیاف کامل این کتاب را در 488 صفحه در اینجا بخوانید.
۴
جدول قطعی برق امروز شنبه ۲۰ تیر ۱۴۰۵
(۲۱ نظر)
